Gecikmiş İtiraz: İİK m. 65 Şartları, 3 Günlük Süre ve Mazeretler

Gecikmiş İtiraz – Asya Hukuk

Son güncelleme: 12 Kasım 2026 · Hazırlayan:

Kısa cevap: Gecikmiş itiraz, ödeme emri usulüne uygun tebliğ edildiği hâlde yurt dışında bulunma, ağır hastalık veya afet gibi kusursuz bir engel nedeniyle süresinde itiraz edemeyen borçlunun İİK m. 65 uyarınca icra mahkemesine başvurmasıdır. Başvuru, engelin kalktığı günden itibaren üç gün içinde ve en geç paraya çevirme işlemi bitinceye kadar, mazeret delilleri ve itiraz sebepleriyle birlikte yapılır.

Ödeme emrine itiraz süresi kısadır: genel haciz yoluyla takipte tebliğden itibaren yedi gün, kambiyo senetlerine dayalı takipte beş gün. Bu süre, borçlunun yurt dışında bulunduğu, hastanede yattığı ya da bir afet yaşadığı bir döneme denk gelebilir. Kanun bu ihtimali öngörmüş ve kusuru olmadan süresinde itiraz edemeyen borçluya gecikmiş itiraz imkânı tanımıştır.

Bu yazıda 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK) m. 65 kapsamında gecikmiş itirazın şartları, mazeret sayılan durumlar, üç günlük süre, kambiyo takiplerindeki uygulama, başvurunun yapılacağı yer, harç ve giderler, takibin ne zaman duracağı, kanun yolu, usulsüz tebligat şikâyetiyle farkı ve mazeret reddedildiğinde başvurulabilecek menfi tespit ve istirdat davaları Yargıtay kararları ışığında açıklanmaktadır. İster Ankara’da ister başka bir ilde yürüyen bir takip olsun, kurallar aynıdır.

Gecikmiş itiraz nedir?

İİK m. 65’e göre borçlu, kusuru olmaksızın bir engel nedeniyle süresi içinde itiraz edememişse, paraya çevirme işlemi bitinceye kadar itiraz edebilir. Bunun için engelin kalktığı günden itibaren üç gün içinde, mazeretini gösteren delillerle birlikte icra mahkemesine başvurması, aynı dilekçede itiraz sebeplerini bildirmesi ve harç ile giderleri yatırması gerekir.

Gecikmiş itiraz, kaçırılan sürenin “telafisi” değil, kusursuz bir engel nedeniyle kullanılamayan itiraz hakkının sonradan kullanılmasıdır. Bu nedenle mahkeme önce mazereti değerlendirir; mazeret kabul edilirse itiraz süresinde yapılmış gibi sonuç doğurur.

Gecikmiş itirazın şartları

1. Ödeme emri usulüne uygun tebliğ edilmiş olmalı

Gecikmiş itirazın birinci ön koşulu, ödeme emrinin borçluya ya da tebligatı almaya yetkili kişiye usulüne uygun tebliğ edilmiş olmasıdır (Yargıtay 12. HD, E. 2024/5978, K. 2024/10413; Yargıtay 12. HD, E. 2023/2273, K. 2023/8969). Tebligat usulsüzse gecikmiş itiraza gerek yoktur; bu durumda yol, aşağıda anlatacağımız usulsüz tebligat şikâyetidir.

2. Kusursuz bir engel bulunmalı

Süresinde itiraz etmeye engel olan durum borçlunun kusuruna dayanmamalı, onun iradesi dışında bir sebep olmalıdır (Yargıtay HGK, E. 2021/412, K. 2023/271).

3. Engelin kalkmasından itibaren üç gün içinde başvurulmalı

Üç günlük süre, engelin fiilen ortadan kalktığı günden itibaren işler. Mazeretin kalkmasından sonra üç gün geçirilerek yapılan başvuru süre aşımı nedeniyle reddedilir (Yargıtay 12. HD, E. 2014/8415, K. 2014/11245). Üst sınır ise paraya çevirme işleminin bitmesidir.

4. Dilekçede itiraz sebepleri de bildirilmeli

Yalnızca mazeret anlatmak yetmez. Yargıtay, gecikmiş itirazdan söz edilebilmesi için başvuru dilekçesinde itiraz sebeplerinin de bildirilmesi gerektiğini belirtmektedir (Yargıtay 12. HD, E. 2023/2773, K. 2024/273).

5. Harç ve giderler yatırılmalı

İİK m. 65/2 uyarınca borçlu, başvuruyla birlikte mahkemenin yapacağı duruşmaya ilişkin harç ve giderleri ödemek zorundadır; mahkeme duruşma açmadan dosya üzerinden karar verirse bu giderler borçluya iade edilir. Harç veya giderin eksik yatırılması hâlinde uygulamada eksikliğin tamamlanması için süre verilmekte, süresinde tamamlanmazsa başvuru usulden sonuçsuz kalmaktadır.

Üst sınır: “paraya çevirme işlemi bitinceye kadar”

Üç günlük süre engelin kalkmasına bağlı olsa da, gecikmiş itirazın ileri sürülebileceği son an, haczedilen malların paraya çevrilmesi işleminin tamamlanmasıdır (Yargıtay 12. HD, E. 2022/317, K. 2022/7720). Satış tamamlanıp bedel icra veznesine girdikten sonra bu yol kullanılamaz. Bu üst sınır, üç günlük süreyi uzatmaz; iki şartın birlikte sağlanması gerekir.

Kambiyo senetlerine dayalı takipte gecikmiş itiraz

Çek, bono ve poliçeye dayalı kambiyo takiplerinde borçlu, ödeme emrinin tebliğinden itibaren beş gün içinde icra mahkemesine itiraz eder (İİK m. 168). İİK m. 170/b, genel haciz yoluna ilişkin m. 62-72 hükümlerinin kambiyo takiplerine bu fasıl hükümlerine aykırı olmadıkça uygulanacağını öngörür. Bu yollama nedeniyle kusursuz bir engel yüzünden beş günlük süreyi kaçıran borçlu da engelin kalkmasından itibaren üç gün içinde icra mahkemesine gecikmiş itirazda bulunabilir. Kambiyo takibinde itirazın takibi kendiliğinden durdurmaması gibi farklılıklar ise ayrıca dikkate alınmalıdır.

Hangi durumlar mazeret sayılır?

Kanun mazeretleri tek tek saymamıştır; her olay kendi koşullarına göre değerlendirilir. Yargı kararlarında öne çıkan örnekler şunlardır:

DurumDeğerlendirme
Tebliğ tarihinde yurt dışında bulunmaMazeret sayılır (Yargıtay 12. HD, E. 2022/9664, K. 2023/2645; Yargıtay 12. HD, E. 2013/31644, K. 2013/38439). Mahkeme yurda giriş-çıkış kayıtlarını getirterek inceleme yapmalıdır (Yargıtay 12. HD, E. 2014/28984, K. 2015/4175).
Ödeme emri eşe tebliğ edilmişken borçlunun izinde veya seyahatte olmasıMazeret sayılır; süre dönüşten itibaren işler (Yargıtay 12. HD, E. 2009/25944, K. 2010/7635; Yargıtay HGK, E. 2021/412, K. 2023/271).
İtiraz etmeye ve vekil atamaya engel olacak ağırlıkta hastalıkMazeret örnekleri arasında gösterilir (Yargıtay HGK, E. 2021/412, K. 2023/271).
Deprem, sel, yangın gibi doğal afetlerMazeret örnekleri arasında gösterilir (aynı karar).
Borçlu şirkete temsil kayyımı atanmış olmasıTek başına mazeret sayılmaz (Yargıtay 12. HD, E. 2022/2123, K. 2022/9883).
İlanen tebligatta “haberim olmadı” savunmasıKural olarak mazeret sayılmaz; ilanen tebliğ, tebliğ tarihini belirler.

Elektronik tebligat, muhatabın elektronik adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılır (Tebligat Kanunu m. 7/a). Kanun, tebliğ için iletinin açılıp okunmasını aramaz; bu nedenle usulüne uygun bir e-tebligatın geç açılması ya da fark edilmemesi, borçlunun kendi özen yükümlülüğü kapsamında kaldığından gecikmiş itiraz için mazeret sayılmaz. Yargıtay da usulüne uygun e-tebligatla ödeme emri tebliğ edilen borçlunun gecikmiş itirazını mazeret bulunmadığı gerekçesiyle reddetmiştir (Yargıtay 12. HD, E. 2022/2123, K. 2022/9883, 06.10.2022). Tutukluluk gibi özel durumlar ise somut olayın koşullarına göre ayrıca değerlendirilmelidir.

E-tebligatın kendisi usulsüzse (örneğin e-tebligat zorunluluğu bulunmayan bir kişiye talebi olmadan e-tebligat gönderilmişse) yol farklıdır. Gecikmiş itiraz usulüne uygun bir tebligatı varsayar; usulsüz tebligatta ise İİK m. 16 uyarınca icra mahkemesine şikâyet yoluyla tebliğ tarihinin, Tebligat Kanunu m. 32 gereği öğrenme tarihine göre düzeltilmesi istenir ve itiraz süresi bu tarihten işlemeye başlar. Dilekçede yanlışlıkla “gecikmiş itiraz” denilmiş olsa bile mahkeme talebi doğru nitelendirmekle yükümlüdür (Yargıtay 12. HD, E. 2022/9541, K. 2023/2430; Yargıtay 12. HD, E. 2023/2273, K. 2023/8969).

Mazeretinizi nasıl ispat edersiniz?

Mazeret, mahkemeyi ikna edecek somut delillerle desteklenmelidir. Yurt dışında bulunduğunu ileri süren borçlu için en güçlü delil, yurda giriş-çıkış kayıtlarıdır; mahkeme bu kayıtları getirterek hem mazeretin varlığını hem de dönüşten sonra üç gün içinde başvurulup başvurulmadığını araştırır (Yargıtay 12. HD, E. 2014/28984, K. 2015/4175). Hastalıkta yatış ve taburcu tarihlerini gösteren hastane belgeleri, afet hâllerinde ise ilgili kurumların yazıları önem taşır. Belgelerde engelin başladığı ve sona erdiği tarihlerin açıkça görülmesi, üç günlük sürenin doğru hesaplanması bakımından da faydalıdır.

Gecikmiş itiraz ile usulsüz tebligat şikâyeti farkı

Uygulamada en çok karıştırılan konu budur. İki yol, şartları ve sonuçları bakımından tamamen farklıdır:

KriterGecikmiş itiraz (İİK m. 65)Usulsüz tebligat şikâyeti (İİK m. 16, Tebligat K. m. 32)
TebligatUsulüne uygunUsulsüz
DayanakKusursuz engel (mazeret)Tebliğ işleminin hukuka aykırılığı
Merciİcra mahkemesiİcra mahkemesi (şikâyet)
SüreEngelin kalkmasından itibaren 3 gün; en geç paraya çevirme bitinceye kadarUsulsüz tebligatı öğrenmeden itibaren 7 gün
SonuçMazeret kabul edilirse takip dururTebliğ tarihi öğrenme tarihi olarak düzeltilir; itiraz süresi bu tarihten işler

İyi haber şu ki dilekçenin adı belirleyici değildir. Borçlu “gecikmiş itiraz” başlığıyla başvurmuş olsa bile tebligat usulsüzse, hukuki nitelendirme hâkime ait olduğundan (HMK m. 33) başvuru usulsüz tebligat şikâyeti olarak incelenir (Yargıtay 12. HD, E. 2022/9541, K. 2023/2430; Yargıtay 12. HD, E. 2021/3540, K. 2021/7663). Mahkeme önce tebligatın usulüne uygun olup olmadığını belirlemeli, usulsüzse buna göre sonuca gitmeli, usulüne uygunsa başvuruyu gecikmiş itiraz olarak değerlendirmelidir (Yargıtay 12. HD, E. 2021/5773, K. 2021/10753).

Örneğin borçlu hakkında uzaklaştırma kararı bulunduğu için adreste olmadığı dönemde o adrese yapılan tebligat usulsüz bulunmuş ve başvurunun usulsüz tebligat şikâyeti olarak nitelendirilmesi gerektiğine karar verilmiştir (Yargıtay 12. HD, E. 2021/3540, K. 2021/7663). Hukuk Genel Kurulu da ödeme emrinin komşuya tebliğ edilmesi gibi usulsüz tebligat hâllerinde gecikmiş itiraz yoluna gitmeye gerek olmadığını belirtmiştir (Yargıtay HGK, E. 2021/412, K. 2023/271).

Gecikmiş itiraz süreleri

İşlemSüreDayanak
Ödeme emrine itiraz (genel haciz yolu)Tebliğden itibaren 7 günİİK m. 62
Ödeme emrine itiraz (kambiyo takibi)Tebliğden itibaren 5 günİİK m. 168
Gecikmiş itirazEngelin kalkmasından itibaren 3 gün; en geç paraya çevirme bitinceye kadarİİK m. 65
Usulsüz tebligat şikâyetiÖğrenmeden itibaren 7 günİİK m. 16; Tebligat K. m. 32
Mazeret kabulünden sonra alacaklının başvurusu (haciz varsa)Tefhim veya tebliğden itibaren 7 günİİK m. 65/5
İstinafKararın tebliğinden itibaren 2 haftaİİK m. 363
İstirdat davasıÖdemeden itibaren 1 yılİİK m. 72/7

Başvuru nereye yapılır, mahkeme nasıl inceler?

Gecikmiş itiraz başvurusu icra dairesine değil, icra mahkemesine yapılır. Yalnızca icra dairesine verilen dilekçe gecikmiş itiraz sayılmaz. Borçlu takibin yapıldığı yerden başka bir şehirdeyse, örneğin takip İstanbul’da yürürken kendisi Ankara’daysa, bulunduğu yerin icra mahkemesine de başvurabilir; bu durumda başvuru tarihi esas alınır. Gecikmiş itirazda üç günlük süre çok kısa olduğundan, Ankara’da avukatlık ve hukuki danışmanlık desteğine engelin kalktığı gün başvurulması önerilir.

Mahkeme kural olarak dosya üzerinden inceleme yapar, gerekirse tarafları duruşmaya çağırır. Başvuru takibi kendiliğinden durdurmaz; ancak mahkeme gecikme sebebinin niteliğine ve olayın özelliklerine göre takibin geçici olarak durdurulmasına karar verebilir (İİK m. 65/3; Yargıtay 12. HD, E. 2022/9541, K. 2023/2430). Satış tarihi yaklaşan dosyalarda bu talebin dilekçede açıkça yer alması önemlidir.

Mazeret kabul edilirse ne olur?

Mazeret haklı bulunursa icra takibi durur (Yargıtay HGK, E. 2021/412, K. 2023/271; Yargıtay 12. HD, E. 2023/2273, K. 2023/8969). Alacaklı bundan sonra itirazın kaldırılması veya itirazın iptali yoluna başvurabilir. Daha önce borçlunun mallarına haciz konulmuşsa, alacaklı mazeretin kabulü kararının tefhim veya tebliğinden itibaren yedi gün içinde icra mahkemesinden itirazın kaldırılmasını istemez veya İİK m. 67’ye göre dava açmazsa haciz kalkar (İİK m. 65/5).

Kanun yolu ve 2024-2026 durumu

İcra mahkemesinin gecikmiş itiraz hakkındaki kararına karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde bölge adliye mahkemesine istinaf yoluyla başvurulabilir (İİK m. 363). Takip konusu miktar İİK ek m. 1 uyarınca her yıl güncellenen kesinlik sınırının altında kalıyorsa karar kesindir. İİK m. 65’in metninde 2024-2026 döneminde, 7571 ve 7589 sayılı Kanunlar dahil, bir değişiklik yapılmamıştır; bu dönemdeki icra hukuku değişiklikleri ağırlıklı olarak satış ve ihale hükümlerine ilişkindir.

Mazeret reddedilirse: menfi tespit ve istirdat davası

Gecikmiş itirazın reddi, borçlunun borçlu olmadığını genel mahkemede ileri sürmesine engel değildir. İİK m. 72 uyarınca borçlu, takipten sonra da menfi tespit davası açabilir. Ancak takipten sonra açılan menfi tespit davasında takip ihtiyati tedbirle durdurulamaz; borçlu, alacağın yüzde on beşinden az olmamak üzere teminat göstererek yalnızca icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde tedbir isteyebilir. Dava borçlu aleyhine sonuçlanırsa alacaklının zararı teminattan karşılanır ve bu zarar alacağın yüzde yirmisinden az belirlenemez.

Borçlu, borcu cebri icra tehdidi altında ödemek zorunda kalmışsa, ödediği tarihten itibaren bir yıl içinde istirdat davası açarak parayı geri isteyebilir (İİK m. 72/7). Menfi tespit davası sürerken borç ödenirse dava istirdat davasına dönüşür. Alacaklının itirazın kaldırılması yoluna başvurması hâlinde izlenecek süreç ise itirazın kaldırılması yazısında anlatılmıştır.

Adım adım gecikmiş itiraz

  1. Ödeme emrinin tebliğ şeklini kontrol edin: Tebligat usulsüzse şikâyet yolunu, usulüne uygunsa gecikmiş itirazı değerlendirin.
  2. Engelin kalktığı günü netleştirin (yurda dönüş, taburcu olma vb.) ve üç günlük süreyi hesaplayın.
  3. Mazereti gösteren belgeleri toplayın.
  4. Dilekçeye mazeretinizi, delillerinizi ve borca ya da takibe ilişkin itiraz sebeplerinizi birlikte yazın.
  5. Satış riski varsa takibin geçici olarak durdurulmasını talep edin.
  6. Dilekçeyi icra mahkemesine verin, harç ve giderleri yatırın. Harç tutarı için harç hesaplayıcısından yararlanabilirsiniz.
  7. Mazeret reddedilirse takip devam eder; karara karşı iki haftalık istinaf süresini ve İİK m. 72’deki menfi tespit veya istirdat davası imkânını değerlendirin. Takip devam ederken mal beyanı yükümlülüğü de gündeme gelir (bkz. icra takibinde mal beyanı).

Gerekli belgeler

  • Gecikmiş itiraz dilekçesi (mazeret ve itiraz sebepleriyle birlikte)
  • Ödeme emri ve tebliğ mazbatası örneği
  • Yurt dışında bulunma için pasaport sayfaları veya yurda giriş-çıkış kaydı
  • Hastalık için hastane yatış ve taburcu belgeleri, sağlık raporu
  • Afet veya benzeri olaylarda resmî kurum yazıları
  • Borca itiraz sebeplerini destekleyen belgeler (ödeme dekontu, ibraname vb.)
  • Vekâletname (vekil aracılığıyla başvuruluyorsa) ve harç makbuzu

Yasal dayanaklar

  • İİK m. 16 (şikâyet), m. 62 (ödeme emrine itiraz), m. 65 (gecikmiş itiraz), m. 72 (menfi tespit ve istirdat), m. 168 ve 170/b (kambiyo takibi), m. 363 ve ek m. 1 (istinaf ve kesinlik sınırı)
  • 7201 sayılı Tebligat Kanunu m. 7/a (elektronik tebligat), m. 21 ve m. 32 (usulsüz tebliğde öğrenme tarihi)
  • 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 33 (hukuki nitelendirmenin hâkime ait olması)

Sık yapılan hatalar

  • Üç günü kaçırmak: Süre engelin kalktığı günden başlar; dönüşten bir hafta sonra yapılan başvuru reddedilir.
  • Yalnızca icra dairesine dilekçe vermek: Başvuru icra mahkemesine yapılmalıdır.
  • İtiraz sebeplerini yazmamak: Sadece mazeret bildirmek yeterli değildir.
  • Mazereti belgelememek: “Yurt dışındaydım” demek yetmez; kayıtlarla desteklenmelidir.
  • Usulsüz tebligatı gözden kaçırmak: Tebligat usulsüzse daha geniş imkân sunan şikâyet yolu vardır.
  • Takibin durdurulmasını istememek: Başvuru takibi kendiliğinden durdurmaz.
  • Harç ve giderleri yatırmamak: İİK m. 65/2 uyarınca duruşma giderleri başvuruyla birlikte ödenmelidir.

Sık Sorulan Sorular

Ödeme emrine itiraz süresini kaçırdım, ne yapabilirim?

Önce tebligatın usulüne uygun olup olmadığına bakın. Usulsüzse şikâyet yoluyla tebliğ tarihinin düzeltilmesini isteyebilirsiniz. Usulüne uygunsa ve kusursuz bir engel nedeniyle itiraz edemediyseniz gecikmiş itiraz yoluna gidebilirsiniz.

Gecikmiş itiraz için son tarih nedir?

Engelin kalktığı günden itibaren üç gün içinde başvurmalısınız. Her hâlükârda paraya çevirme işlemi bittikten sonra bu yol kullanılamaz.

Hastalık raporu yeterli mi?

Hastalığın, itiraz etmenize ve vekil atamanıza engel olacak ağırlıkta olduğunu gösteren belgeler gerekir. Basit bir rahatsızlık genellikle yeterli görülmez.

Gecikmiş itiraz başvurusu takibi durdurur mu?

Kendiliğinden durdurmaz. Mahkeme takibin geçici olarak durdurulmasına karar verebilir; mazeret kabul edilince takip durur.

Eşime tebliğ edilen ödeme emri bana ulaşmadı, mazeret olur mu?

Tebliğ sırasında seyahatte veya yurt dışında olduğunuz için evrak size zamanında ulaşmadıysa, Yargıtay bunu mazeret olarak kabul etmekte ve üç günlük süreyi dönüş tarihinden başlatmaktadır.

Kambiyo senedine dayalı takipte gecikmiş itiraz mümkün mü?

Kambiyo senetlerine dayalı takiplerde de kusursuz bir engel nedeniyle süresinde icra mahkemesine başvurulamamışsa gecikmiş itiraz kurallarından yararlanılabileceği kabul edilmektedir. Ancak bu takiplerde itiraz süreleri ve merci farklı olduğundan dosya özelinde değerlendirme yapılmalıdır.

Gecikmiş itirazım reddedildi; başka ne yapabilirim?

Karara karşı tebliğden itibaren iki hafta içinde istinaf yoluna başvurulabilir. Ayrıca İİK m. 72 uyarınca genel mahkemede menfi tespit davası açılabilir; borç cebri icra tehdidiyle ödenmişse ödemeden itibaren bir yıl içinde istirdat davası açılabilir.

Mazeretim kabul edilirse borçtan kurtulur muyum?

Hayır. Mazeretin kabulü yalnızca itirazınızın süresinde yapılmış sayılmasını ve takibin durmasını sağlar. Borcun varlığı, alacaklının başvuracağı itirazın kaldırılması veya itirazın iptali sürecinde tartışılır.

Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz ve her dosyanın kendine özgü koşulları ayrıca değerlendirilmelidir. © Asya Hukuk – Tüm hakları saklıdır; yazının tamamı veya bir bölümü kaynak gösterilmeden kopyalanamaz ve çoğaltılamaz.

İlgili çalışma alanı: İcra ve İflas Hukuku
Hesaplayıcı: Faiz hesaplama
İlgili yazılar: İcra Takibinde Mal Beyanı · İtirazın Kaldırılması
Süreç ve süreler rehberi: Ankara’da İcra Takibi: Süreç, İtiraz ve Süreler
Diğer hesaplayıcılar ve güncel bülten: Hukuki hesaplayıcılar · Güncel bülten