Trafik Sigortasında Yeni Dönem: Değer Kaybı, Eşdeğer Parça ve İtiraz Yolları

Değer Kaybında Yeni Dönem – Asya Hukuk, Ankara

Son güncelleme: 17 Kasım 2026 · Hazırlayan:

Kısa cevap: 1 Temmuz 2026’dan itibaren zorunlu trafik sigortasında değer kaybı, maddi zarar teminatının açıkça parçası sayılıyor ve araç hasarı için başvuran kişi değer kaybını da talep etmiş kabul ediliyor. Tutarı sigorta eksperi hesaplıyor. Bu, başvuruyu kolaylaştırıyor ama eksperin bulduğu rakamı kabul etmek zorunda olduğunuz anlamına gelmiyor: sigortacının teklifi gerçek zararınızı karşılamıyorsa Sigorta Tahkim Komisyonuna veya mahkemeye başvurma hakkınız duruyor.

Öne çıkan bilgiler

  • Zorunlu trafik sigortası genel şartlarındaki değişiklik 12.06.2026’da Resmî Gazete’de yayımlandı ve 1 Temmuz 2026’da yürürlüğe girdi.
  • Araç hasarı için sigortacıya başvuran hak sahibi, değer kaybı talebinde de bulunmuş sayılır.
  • Değer kaybı, aracın kaza öncesi ve onarım sonrası ikinci el satış değeri arasındaki farka göre sigorta eksperi tarafından hesaplanır.
  • Onarılamayan orijinal parça kural olarak orijinal parçayla değiştirilir; eşdeğer parça kullanımının şartlarını ispat yükü sigortacıdadır.
  • Sigortacı 15 gün içinde ödeme yapmaz veya eksik öderse Sigorta Tahkim Komisyonuna ya da mahkemeye başvurulabilir (2918 sayılı Kanun m.97).

Kaza dosyalarında yıllardır aynı tabloyla karşılaşıyoruz: araç onarılıyor, sahibi “sigorta ödedi, bitti” diye düşünüyor, değer kaybını ya hiç istemiyor ya da aylar sonra aklına geliyor. Haziran 2026’da yayımlanan değişiklik bu alışkanlığı kökten değiştiriyor. Aşağıda yeni kuralları, kazada kusursuz olan araç sahibinin gözünden, yani bizim masamıza gelen dosyaların tarafından anlatıyoruz.

Ne Değişti?

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nda yapılan değişiklik 12 Haziran 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlandı ve 1 Temmuz 2026’da yürürlüğe girdi. Araç sahiplerini doğrudan ilgilendiren başlıklar şunlar:

KonuYeni kuralAraç sahibi için anlamı
Değer kaybıMaddi zarar teminatı kapsamında; hasar başvurusu yapan değer kaybını da istemiş sayılırAyrı dilekçe yazmadığınız için talebiniz düşmez
HesaplamaAtanan sigorta eksperi; marka, yaş, kilometre, hasarlı kısımlar ve geçmiş hasar dikkate alınırRakam eksper raporuyla gelir; itiraz hakkınız saklıdır
ÖlçütKaza öncesi ve onarım sonrası ikinci el değeri arasındaki farkPiyasa emsalleriyle karşılaştırma yapabilirsiniz
BildirimSigortacı tutarı, eksper raporunun ulaşmasını izleyen iş günü yazılı veya elektronik olarak bildirirBildirimi ve tarihini saklayın
ParçaOrijinal parça esas; eşdeğer parça ancak onayınızla veya orijinale erişim yoksaOnay vermeden önce farkı sorun; şartların varlığını sigortacı ispatlar
Değer artışı indirimiParça değişimiyle araçta değer artışı oluşsa bile tazminattan düşülemez“Yeni parça taktık” gerekçesiyle kesinti yapılamaz
Ağır hasar“Trafikten çekilmiştir” kaşeli tescil belgesi ibraz edilmeden ödeme yapılmazPert işlemlerinde belge sırasına dikkat edin
12 Haziran 2026
Genel şart değişikliği Resmî Gazete’de yayımlandı
1 Temmuz 2026
Yeni kurallar yürürlüğe girdi
16 Temmuz 2026
7589 sayılı Kanun: bedeni zararlarda faiz ve mahsup kuralı

Değer Kaybını Eksper Hesaplıyorsa İtiraz Edebilir miyim?

Evet, ve çoğu dosyada etmeniz gerekecek. Yeni düzende değer kaybını, sigorta sisteminin atadığı eksper belirliyor. Eksperin işi teknik bir tespit yapmak; ancak rakam nihayetinde ödemeyi yapacak şirketin dosyasında oluşuyor. Bizim dosyalarda gördüğümüz, sigortacı tekliflerinin aracın gerçek piyasa kaybının altında kalabildiği.

Genel şartların kendisi de ölçütü açık koymuş: kaza öncesi ikinci el değeri ile onarım sonrası ikinci el değeri arasındaki fark. Bu ölçüt, Yargıtay’ın yıllardır aradığı “gerçek zarar” ilkesiyle örtüşüyor. Dolayısıyla eksperin bulduğu tutar bu farkı yansıtmıyorsa, aynı marka, model, yıl ve kilometredeki hasarsız ve hasarlı araç ilanlarıyla karşılaştırma yaparak itirazınızı somutlaştırabilirsiniz.

İzlenecek yol değişmedi:

  1. Sigortacıya yazılı başvuru yapılır. Sigortacı 15 gün içinde cevap vermez veya eksik öderse (2918 sayılı Kanun m.97),
  2. Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurulur ya da dava açılır,
  3. Yargılamada bağımsız bilirkişi değer kaybını yeniden hesaplar.

Sigortacının yaptığı ödemeyi almanız, bakiye zararınızı istemenize engel değildir; yeter ki ibranameyi okumadan imzalamayın.

Eşdeğer Parça Meselesi

Yeni metin burada araç sahibinin lehine net bir kural getiriyor: onarılamayan orijinal parça, kural olarak orijinal parçayla değiştirilir. Eşdeğer veya çıkma parça kullanılabilmesi için ya sizin onayınız ya da orijinal parçaya erişilememesi gerekir ve bu şartların gerçekleştiğini ispat etmek sigortacıya düşer.

Uygulamada onay çoğu zaman serviste, hızlıca imzalatılan bir formla alınıyor. İmzalamadan önce iki şeyi sorun: hangi parçalar eşdeğer takılacak ve bunun değer kaybına etkisi ne olacak? Eşdeğer parçayla onarılan araç, ikinci elde orijinal parçayla onarılanla aynı fiyata satılmıyor. Aracınızda zaten orijinal olmayan parça varsa durum farklı: o parça hasar gördüğünde öncelik eşdeğer parçada.

Bedeni Zararlarda Neler Değişti?

  • Bakıcı giderleri: Tedavi sürecindeki bakıcı gideri ve sakatlık oranı belirlendikten sonra gereken sürekli bakıcı gideri teminat kapsamında.
  • Hesaplama: Sakatlık ve destekten yoksun kalma tazminatları Türk Borçlar Kanunu hükümlerine göre belirlenecek.
  • Nedensellik: Resmî belgede kaza ile zarar arasındaki bağ tespit edilmişse, aksini ispat yükü sigorta şirketinde.

Bu başlığı, Temmuz 2026’da kabul edilen 7589 sayılı Kanun’la birlikte okumak gerekiyor. O kanunla 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.55’e eklenen fıkraya göre, iş göremezlik ve destekten yoksun kalma tazminatında kazancın bilindiği döneme ilişkin kısma olay tarihinden, kazancın bilinemediği döneme ilişkin kısma ise karar tarihinden itibaren kanuni faiz işletilecek. Ayrıca tahkikat başlayıncaya kadar yapılan ödemeler, ödeme tarihine göre belirlenecek tazminattan oransal olarak mahsup edilecek. Yani sigortacının erken yaptığı kısmi ödeme ve faiz hesabı, bundan sonra tazminat raporlarının en çok tartışılan kısmı olacak.

Sigortacının Size Dönebileceği Yeni Hâller

Değişiklik, sigortalıya rücu sebeplerini genişletti. Can güvenliği veya tedavi gibi zorunlu bir neden olmadan olay yerini terk etmek ya da kaza tutanağı ve alkol raporu gibi belgelerin düzenlenmesine ilişkin yükümlülüğe uymamak, artık sigortacının ödediği tazminatı kendi sigortalısından geri istemesine yol açabiliyor. Kazaya karışan herkes için pratik sonuç: tutanak tutulmadan ve gerekiyorsa kolluk çağrılmadan olay yerinden ayrılmayın.

Kaza Sonrası Kontrol Listesi

  • Kaza yerinde fotoğraf çekin; tutanağı eksiksiz doldurun ve bir nüshasını alın.
  • Hasar başvurusunda verdiğiniz cep telefonu ve e-posta adresinin doğru olduğundan emin olun; bildirimler bu kanallardan gelecek.
  • Eksper raporunu ve değer kaybı bildirimini isteyin, tarihleriyle saklayın.
  • Eşdeğer parça onay formunu, hangi parçaları kapsadığını öğrenmeden imzalamayın.
  • Teklif edilen değer kaybını emsal ilanlarla karşılaştırın.
  • İbraname imzalamadan önce “bakiye haklarım saklıdır” kaydını değerlendirin.
  • Zamanaşımını unutmayın: zararı ve sorumluyu öğrenmeden itibaren iki yıl, her hâlde on yıl.

Hukuki yardım notu

Sigorta şirketinin değer kaybı teklifini kabul etmeden ve ibraname imzalamadan önce bir avukattan hukuki yardım almanız yararınıza olur. İmzalanan ibraname, gerçek zararınız daha yüksek olsa bile bakiye talebinizi zorlaştırabilir.

Ankara’da Değer Kaybı Başvurusu ve Dava Nerede Açılır?

Sigorta Tahkim Komisyonu başvurusu dosya üzerinden yapılır; başvuranın Ankara’da olması ayrı bir işlem gerektirmez. Mahkeme yolu tercih edilirse dava, kazanın meydana geldiği yerde veya sigortacının merkez ya da şubesinin bulunduğu yerde açılabilir (2918 sayılı Kanun m.110). Kaza Ankara’da gerçekleşmişse Ankara asliye ticaret mahkemeleri ve yalnızca sürücü ile işletene karşı açılan davalarda Ankara asliye hukuk mahkemeleri yetkilidir.

Sık Sorulan Sorular

Değer kaybı için ayrıca başvuru yapmam gerekiyor mu?

1 Temmuz 2026’dan sonraki düzende araç hasarı için başvuran hak sahibi, değer kaybı talebinde de bulunmuş sayılıyor. Yine de başvuruda değer kaybını açıkça yazmak ispat bakımından yararlıdır.

Eksperin hesapladığı değer kaybına itiraz edebilir miyim?

Evet. Sigortacının bildirdiği tutar gerçek zararınızı karşılamıyorsa Sigorta Tahkim Komisyonuna veya mahkemeye başvurabilirsiniz; bu aşamada bağımsız bilirkişi incelemesi yapılır.

Sigorta şirketi aracıma eşdeğer parça taktırabilir mi?

Orijinal parçanız hasar gördüyse, ancak sizin onayınızla veya orijinal parçaya erişilemiyorsa. Bu şartların varlığını ispat yükü sigortacıdadır.

Yeni kurallar 1 Temmuz 2026’dan önceki kazalara uygulanır mı?

Genel şart metni bu ayrımı açıkça düzenlemiyor. Eski tarihli kazalarda değer kaybı talebi, önceki genel şartlar ve Yargıtay içtihadı çerçevesinde zaten ileri sürülebiliyordu.

Kusurlu olan taraf değer kaybı isteyebilir mi?

Değer kaybı, karşı tarafın trafik sigortasından ve karşı tarafın kusuru oranında istenir. Tam kusurlu sürücü kendi aracı için bu sigortadan talepte bulunamaz.

Araçtan yoksun kaldığım günler için de tazminat alabilir miyim?

Onarım süresince araçtan yoksun kalma zararı trafik sigortası teminatı dışında kalır; bu zarar kusurlu sürücü ve araç işleteninden ayrıca istenebilir.

Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki görüş veya danışmanlık niteliği taşımaz ve her dosyanın kendine özgü koşulları ayrıca değerlendirilmelidir. © Asya Hukuk – Tüm hakları saklıdır; yazının tamamı veya bir bölümü kaynak gösterilmeden kopyalanamaz ve çoğaltılamaz.